ابو القاسم سلطانى

397

دايرة المعارف طب سنتى ( گياهان دارويى ) ( فارسى )

قسطس گويد در سرفه مزمن و نقرس سودمند است و خوراندن آن به اطفال موجب رشد سريع و سرعت در راه افتادن كودك مىشود و افشره آن در بيمارى گال و Prurigo و ريختن مخلوطى از افشره آن با زاج و سركه روى برص و مخلوط آن با سفيده تخم‌مرغ در سوختگى موثر است و در گازگرفتگى سگها ضماد آن مصرف مىشود 8 * . رازى گويد عرق آن در سرفه ، درد پشت و درد كبد موثر است 9 * هروى مىنويسد كه كرنب نبطى مدر و زيادكننده اسپرم مىباشد 10 * داروى شوره سر مىباشد 11 * . در تجربتين آمده است كه چنانچه به خاكستر حاصل از سوزاندن كرنب پيه اضافه شود و بر خنازير ضماد گردد آن را به تحليل مىبرد هم‌چنين خاكستر كلم تازه‌روئيده جرم پاى دندان 12 * را از بين مىبرد و مطبوخ كلم براى استسقاء سودمند است 13 * . به پارسى كرم گويند و به شيرازى كلم و آن بستانى بود خوردن وى در شراب ديرمستى آورد . . . 14 * . به پارسى آن را كرم ، كلم و قمريب مىنامند . تناول پخته‌شده آن در ورم جنب موثر است خمارى و مستى را از بين مىبرد . خاكستر سوخته آن در آفت و كچلى سودمند و شياف رحمى شكوفه آن كشنده جنين است 15 * . تركيبات شيميائى : هر يك‌صد گرم برگ خام حاوى 62 / 93 گرم آب ، 97 / 4 گرم كربوهيدرات ، 87 / 0 گرم پروتئين ، 07 / 0 گرم چربى ، 47 / 0 گرم ويتامينها و مواد معدنى نظير ويتامين A به‌طور متوسط 130 واحد بين المللى ( برگ‌هاى خارجى به مقدار بيشتر و داخلى كمتر ) ويتامينهاى C K , B 2 , ، آهن ، فسفر ، كلسيم ، گوگرد ، مس ، سديم ، پتاسيم ، هم‌چنين آنزيم Allantoinase و موادى نظير Isothiocyanates و Dithiolthion مىباشد كه در پيشگيرى از موتاسيون سلولها و پيدايش سرطان ، نقش مهمى را در سلامتى انسان ايفاء مىنمايد . موارد مصرف كلم : علاوه بر مصرف آن در تغذيه كلم به عنوان مقوى اعصاب ، كبد ، نيروى جنسى ، مو و مسكن درد سينه ، سرفه ، سياتيك ، نقرس ، درد مفاصل و زيادكننده پيشاب مصرف سنتى دارد . افشره آن را در زخم معده اثنىعشر موثر دانسته‌اند . مصرف كلم در اشخاصى كه كار فكرى دارند توصيه شده است . براى كلم خاصيت كم‌كنندگى قند خون ، فشارخون و پائين آوردن كلسترول را قائل شده‌اند . مصرف كلم در اشخاص چاق مىتواند تا اندازه‌اى وزن بدن را كاهش دهد . دانه كلم اثر ضد قارچى و ضد ميكروبى دارد . نقش كلم در پيشگيرى از سرطان مورد بحث مىباشد . ( 1 * ) - ترجمه از دياسقوريدوس م - 2 ش 121 ص 193 ذيل عنوان قولى امارس كه حنين آن را كرنب بستانى ترجمه كرده است . ( 2 * ) - اصل نمله - عرق گز Sudamina , Hidroa